Teknologji

Gjatë një bisede me zjarri në konferencën LlamaCon të Meta-s më 29 prill 2025, CEO i Microsoft-it, Satya Nadella, zbuloi se rreth 20% deri në 30% e kodit të kompanisë është tashmë i gjeneruar nga inteligjenca artificiale. Në disa projekte të caktuara, ai tha se e gjithë baza e kodit është krijuar nga AI, me përqindjen që rritet vazhdimisht me kalimin e kohës.
Nadella theksoi se efikasiteti i kodit të gjeneruar nga AI ndryshon sipas gjuhës programuese. Për shembull, gjuhët si Python kanë dhënë rezultate më të mira krahasuar me C++, e cila paraqet më shumë sfida për mjetet e AI-së. Ai gjithashtu shtoi se përveç krijimit të kodit, Microsoft po përdor AI edhe për rishikim të kodit (code review), duke integruar thellësisht teknologjinë në ciklin e zhvillimit të softuerit.
Kur Nadella e pyeti CEO-n e Meta-s, Mark Zuckerberg, për përdorimin e AI në kodimin brenda kompanisë së tij, Zuckerberg nuk dha shifra të sakta, por parashikoi se brenda një viti, rreth gjysma e punës së zhvilluesve në Meta mund të bëhet nga AI, dhe kjo përqindje pritet të rritet më tej.
Kjo tendencë reflekton një ndryshim më të gjerë në industrinë e teknologjisë. Edhe CEO i Google, Sundar Pichai, së fundmi raportoi se mbi 30% e kodit të ri në Google është gjeneruar nga AI — një rritje nga 25% në tetor. Ndërkohë, CTO i Microsoft-it, Kevin Scott, ka parashikuar që deri në vitin 2030, deri në 95% e të gjithë kodit mund të jetë i gjeneruar nga AI, ndonëse ai nënvizoi se zhvilluesit njerëzorë do të mbeten thelbësorë për dizajnin dhe drejtimin strategjik të projekteve.
Ndikimi i AI në produktivitet po sjell edhe ndryshime në strategjitë e punësimit. Salesforce ka pezulluar punësimet për inxhinierë gjatë vitit 2025, për shkak të një rritjeje prej 30% në produktivitet nga përdorimi i AI. Stripe gjithashtu ka ndërmarrë shkurtime në stafin teknik. Microsoft, nga ana tjetër, ka orientuar reduktimet e vendeve të punës kryesisht në nivelet e menaxhimit të mesëm, për të rritur përqindjen e punonjësve që kontribuojnë drejtpërdrejt në kodimin e softuerëve.
Këto zhvillime tregojnë se AI po merr një rol gjithnjë e më qendror në zhvillimin e softuerëve, por roli i zhvilluesve njerëzorë mbetet vendimtar për të garantuar cilësinë, drejtimin dhe etikën e zbatimit të këtyre teknologjive.

Brad Smith, pacienti i tretë që ka marrë një implant të trurit nga Neuralink dhe i pari me sëmundjen e amyotrophic lateral sclerosis (ALS), ka arritur një moment historik: ai tani mund të komunikojë vetëm përmes mendimeve të tij. Edhe pse është joverbal dhe përdor një ventilator për të marrë frymë, Smith kontrollon një kompjuter me mendje, shkruan, navigon në aplikacione dhe madje flet duke përdorur një version të zërit të tij të klonuar përmes inteligjencës artificiale.
Implanti i Neuralink, i quajtur “Link”, përbëhet nga 1,024 elektroda të lidhura me fije shumë të holla që futen në korteksin motorik të trurit. Pajisja lidhet me MacBook Pro përmes Bluetooth-it dhe, duke trajnuar sistemin për të njohur sinjalet nervore, Smith ka krijuar mjete të personalizuara si tastiera virtuale dhe shkurtore për komunikim më të shpejtë. Për të përmirësuar shpejtësinë e të shkruarit, ai ka bashkëpunuar me Neuralink për të zhvilluar një aplikacion bisedimi që përdor AI për të sugjeruar përgjigje të gatshme, të cilat ai i zgjedh thjesht me mendime.
Veçanërisht, zëri i krijuar nga AI është bazuar në regjistrime të bëra përpara se Smith të humbiste aftësinë për të folur, duke i dhënë një ndjesi më personale komunikimit të tij. Ky zhvillim shënon një hap të madh përpara për teknologjitë e ndërfaqes tru-kompjuter dhe hap horizonte të reja për ndihmën e personave me çrregullime të rënda motorike, duke u ofruar atyre një mënyrë të re dhe më dinjitoze për të ndërvepruar me botën.
Neuralink, kompania e themeluar nga Elon Musk në vitin 2016, ka si qëllim të zhvillojë ndërfaqe të drejtpërdrejta midis trurit të njeriut dhe pajisjeve elektronike. Përmes inovacioneve në miniaturizimin e elektrodave dhe operacioneve robotike, Neuralink synon jo vetëm të ndihmojë pacientë me çrregullime neurologjike, por në të ardhmen edhe të ndërthurë inteligjencën artificiale me atë njerëzore. Projekti i implantit “Link” është hapi i parë konkret drejt realizimit të kësaj vizioni ambicioz.

Apple ka bërë të ditur se planifikon të zhvendosë montimin e iPhone-ve që shiten në Shtetet e Bashkuara nga Kina në Indi, me synimin që ky proces të përfundojë deri në fund të vitit 2026. Kjo lëvizje vjen si përgjigje ndaj tensioneve tregtare në rritje dhe tarifave të reja që janë vendosur midis SHBA-së dhe Kinës, përfshirë taksën e importit prej 145% për mallrat kineze e imponuar nga administrata amerikane.
Për të përmbushur kërkesën në tregun amerikan, Apple planifikon të prodhojë mbi 60 milionë iPhone në vit në Indi, duke dyfishuar kështu kapacitetin aktual të prodhimit në këtë vend. Kompania po bashkëpunon ngushtë me furnizuesit kryesorë si Foxconn dhe Tata Electronics për të rritur kapacitetin e prodhimit, duke përfshirë rritjen e dërgesave drejt SHBA-së dhe zgjerimin e orëve të punës në fabrikat indiane.
Megjithëse kjo strategji synon të ulë varësinë e Apple nga Kina për prodhimin e iPhone-ve, kompania do të vazhdojë të mbështetet te Kina për komponentët dhe montimin e produkteve të tjera, si Mac dhe iPad. Sidoqoftë, zhvendosja drejt Indisë nuk është pa sfida, duke përfshirë kufizimet infrastrukturore dhe nevojën për trajnimin e fuqisë punëtore.
Ky ndryshim përfaqëson një hap të rëndësishëm në përpjekjet e Apple për të diversifikuar zinxhirin e saj të furnizimit dhe për të reduktuar rreziqet gjeopolitike, duke shënuar kështu një kthesë të madhe në strategjinë e saj të prodhimit global.

Adobe ka lansuar modele të reja të inteligjencës artificiale për gjenerimin e imazheve përmes platformës Firefly, së bashku me një ridizajnim të plotë të aplikacionit në web. Qëllimi është t’u ofrojë përdoruesve një përvojë më të fuqishme, më fleksibile dhe më bashkëpunuese në krijimin e përmbajtjes vizuale. Modelet e reja ofrojnë cilësi më të lartë të imazheve, më shumë kontroll mbi elementët vizualë dhe përdorim më të shpejtë e efikas.
Modeli Firefly Image Model 4 sjell përmirësime në shpejtësi dhe në rezolucion, duke gjeneruar imazhe deri në 2K me opsione të zgjeruara për stilin dhe kompozimin. Ndërkohë, Firefly Image Model 4 Ultra është dizajnuar për skena më të detajuara dhe komplekse, me renditje më të mirë të strukturave dhe elementëve të hollësishëm. Të dy modelet janë ndërtuar mbi të dhëna të licencuara dhe të sigurta për përdorim komercial, gjë që i bën ideale për dizajnerët dhe krijuesit profesionistë.
Përveç modeleve të reja, Adobe ka prezantuar edhe një version të ridizajnuar të aplikacionit Firefly në web, i cili tani shërben si qendër për të gjitha veglat e AI-së kreative të kompanisë. Përdoruesit mund të aksesojnë edhe modele të tjera të AI nga OpenAI, Google dhe kompani të tjera partnere. U prezantua gjithashtu Firefly Boards, një mjet i ri për bashkëpunim vizual, si dhe planet për një aplikacion mobil që do të sjellë fuqinë e Firefly në pajisjet iOS dhe Android. Ndërkohë, aplikacionet e Creative Cloud si Photoshop dhe Illustrator kanë marrë përditësime që përfshijnë funksione të reja të gjenerimit vizual dhe përpunimit inteligjent me ndihmën e AI.

Nick Turley nga OpenAI deklaroi se kompania do të ishte e gatshme të blejë shfletuesin Chrome nëse ai do të dilte në shitje për shkak të ndërhyrjes së rregullatorëve. Ai theksoi se një integrim i ChatGPT me Chrome do të krijonte një përvojë të jashtëzakonshme për përdoruesit dhe do të sillte një mënyrë të re të navigimit në internet të bazuar në inteligjencë artificiale.
Ideja e ndarjes së Chrome nga Google është propozuar nga Departamenti Amerikan i Drejtësisë si një mënyrë për të thyer dominimin e kompanisë në tregjet e kërkimit dhe reklamave. Edhe pse Google është shpallur fajtor për shkelje të ligjeve antitrust, vendimet përfundimtare nuk janë marrë ende dhe kompania ka paralajmëruar apelim. Për OpenAI, marrja e Chrome do të nënkuptonte kontroll mbi një nga platformat më të fuqishme të shpërndarjes digjitale në botë.
Nëse gjykata urdhëron shitjen e Chrome, kjo do të përfaqësonte një ndryshim rrënjësor në industrinë teknologjike. Një hap i tillë do të dobësonte pozitën dominuese të Google dhe do t’u jepte konkurrentëve të rinj si OpenAI një mundësi të artë për të ndërtuar një ekosistem të ri përdoruesish, të udhëhequr nga AI. Edhe pse ende hipotetike, kjo mundësi tregon qartë ambiciet e OpenAI për të luajtur një rol kyç në të ardhmen e internetit.

CEO i OpenAI, Sam Altman, së fundmi ka pranuar se ndërveprimet e sjellshme të përdoruesve me ChatGPT—si për shembull përdorimi i fjalëve “të lutem” dhe “faleminderit”po kontribuojnë në rritjen e kostove operacionale. Duke iu përgjigjur një pyetjeje në rrjetin X (ish-Twitter) rreth ndikimit financiar të këtyre shprehjeve të sjellshme, Altman deklaroi se ato shkaktojnë një kosto prej “dhjetëra miliona dollarësh”. Kjo ndodh sepse çdo fjalë shtesë në një pyetje rrit numrin e “token”-ëve që modeli duhet të përpunojë, duke rritur kërkesat për burime kompjuterike dhe energji.
Çdo fjalë e shtuar në një kërkesë përkthehet në më shumë punë për qendrat e të dhënave që fuqizojnë modelet e mëdha të inteligjencës artificiale. Këto qendra konsumojnë një sasi të madhe energjie elektrike, dhe kur miliarda kërkesa të tilla dërgohen çdo ditë, ndikimi bëhet i konsiderueshëm. Nëse kjo energji nuk vjen nga burime të rinovueshme, rritet ndotja dhe gjurmët e karbonit. Kjo ka ngritur shqetësime për ndikimin mjedisor të sjelljeve tona digjitale të përditshme, sado të pafajshme të duken ato.
Megjithatë, Altman e mbron këtë kosto shtesë si të vlefshme, duke theksuar rëndësinë e zhvillimit të bisedave sa më natyrale dhe njerëzore me inteligjencën artificiale. Sjellja e sjellshme jo vetëm që përmirëson përvojën e përdoruesit, por edhe ndikon në mënyrën sesi AI përgjigjet—duke nxitur bashkëpunim dhe respekt. Shumë njerëz e shohin mirësjelljen ndaj AI si një reflektim të normave njerëzore, dhe për disa, edhe si një qëndrim etik ndaj teknologjisë.

Kompania e inteligjencës artificiale, Perplexity AI, është në bisedime të hershme me Samsung Electronics për të sjellë asistentin e saj të avancuar në telefonat inteligjentë të kësaj marke. Sipas burimeve të afërta me çështjen, mundësitë për bashkëpunim përfshijnë ofrimin e Perplexity si një asistent alternativ për përdoruesit e Samsung, përfshirjen paraprake të aplikacionit në pajisjet e reja ose promovimin e tij përmes Galaxy Store.
Ky zhvillim vjen menjëherë pas një marrëveshjeje të ngjashme që Perplexity ka arritur me Motorola, ku pritet që asistentin ta lansojë në telefonat e saj gjatë një eventi të planifikuar në New York më 24 prill. Kjo lëvizje e vendos Perplexity-n në një pozitë të fortë për të sfiduar asistentët aktualë si Google Gemini dhe Bixby, veçanërisht në fushën e kërkimit në kohë reale dhe përgjigjeve të menjëhershme, të ngjashme me një motor të zgjuar kërkimi.
Samsung, nga ana tjetër, ka një histori bashkëpunimi me Google për teknologjitë e inteligjencës artificiale në Galaxy AI, gjë që e bën këtë diskutim me Perplexity një hap të guximshëm dhe potencialisht sfidues. Megjithatë, lidhja ekzistuese përmes investimeve – pasi Samsung NEXT ka investuar tashmë në Perplexity – mund të lehtësojë rrugën për një marrëveshje të re strategjike. Po ashtu, raportohet se Samsung po shqyrton një investim të dytë, që mund ta rrisë vlerën e kompanisë Perplexity në mbi 18 miliardë dollarë.
Nëse marrëveshja finalizohet, përdoruesit e Samsung mund të përfitojnë nga një përvojë e re e ndërveprimit me inteligjencën artificiale, që shkon përtej komandave bazike dhe orientohet drejt një forme më të avancuar të kërkimit dhe të asistentit virtual. Pritet që në javët në vijim të dalin më shumë detaje mbi mënyrën dhe kohën e mundshme të integrimit të Perplexity në ekosistemin e Samsung.

Një spambot i avancuar, i njohur si AkiraBot, ka shfrytëzuar inteligjencën artificiale të OpenAI për të përhapur spam në dhjetëra mijëra faqe interneti në mbarë botën. Sipas raportit të publikuar nga firma e sigurisë kibernetike SentinelOne, objektiv i këtij sulmi ishin kryesisht biznese të vogla dhe të mesme që operojnë përmes platformave si Shopify, Wix, GoDaddy dhe Squarespace.
AkiraBot përdorte modelin GPT-4o-mini të OpenAI për të gjeneruar mesazhe të personalizuara marketingu, të cilat më pas i postonte në forma kontakti dhe biseda live nëpër faqe interneti. Qëllimi: bindja e pronarëve të faqeve për të blerë shërbime të rreme SEO. Për të shmangur filtrat automatikë, çdo mesazh ishte pak i ndryshëm nga tjetri – mjaftueshëm për të mos u zbuluar si spam.
Por operacioni i AkiraBot nuk ishte thjesht një valë mesazhesh automatike. Ai përdorte mjete të shumta për të shmangur CAPTCHA-t, si dhe rrjete proxy për të maskuar burimin e trafikut, duke e bërë sulmin të vështirë për t’u identifikuar.
Pas zbulimit të aktivitetit të dyshimtë, OpenAI ka ndërhyrë duke deaktivizuar API-key-n që AkiraBot kishte përdorur, duke i dhënë fund përkohësisht këtij abuzimi me teknologjinë e AI-së. Ky incident është një tjetër shembull i rrezikut që paraqet keqpërdorimi i inteligjencës artificiale dhe nevojës urgjente për rregullim dhe monitorim më të rreptë të përdorimit të saj.